Aziatische hoornaar opzuigen

De Aziatische hoornaar is een agressieve wespensoort die in Nederland sinds 2017 voor steeds meer overlast zorgt. Deze invasieve exoot leeft in grote nesten bijeen en bouwt vooral in menselijke constructies, zoals nestkastjes, heggen of onder afdaken.

Van begin februari tot eind november is de Aziatische hoornaar actief, waarbinnen het hoogtepunt zich in de maanden juli, augustus en september bevindt. De hoornaar is vooral een last voor de voedsel- en bloemenverbouwing vanwege het eten van bijen en andere bestuivende insecten, maar ook voor mensen omdat een nest bij bedreiging snel en tactisch zijn doelwit aanvalt, zowel mens als dier. Een aanval bestaat uit steken in het gezicht en ogen, waarbij een irriterende vloeistof wordt ingespoten. Voor iemand die allergisch is voor deze stof kan een hoornaar-aanval dodelijk zijn.

Om het insect te bestrijden zijn een hoornaarspak en speciale hoornaar-stofzuiger nodig. Deze stofzuiger bevat een HEPA-veiligheidsfilter en een terugblaasfunctie om de wespen in een zak op te kunnen sluiten en dood te vriezen. Atimo verkoopt deze hoornaar-stofzuigers met de juiste accessoires.

Bedreiging door de Aziatische hoornaar

De bedreiging van de Aziatische hoornaar is tweeledig, enerzijds is er een bedreiging voor insecten en voedselteelt, anderzijds voor de mens.

Bedreiging voor insect en voedselteelt

De geelpoothoornaar is een vleeseter. Uit onderzoek is gebleken dat hij een bedreiging vormt voor 43 soorten bestuivende insecten, waaronder honingbijen en vlinders. Per nest wordt er jaarlijks 11 kilo aan insecten opgegeten. Ook zijn de beestjes efficiënte jagers: bij het aantreffen van een bijenkast wordt deze helemaal leeggegeten. Daarom is de Aziatische hoornaar een grote bedreiging voor de fruit, honing- en bloemteelt.

Door gebrek aan een natuurlijke vijand kan de wespensoort zich bovendien snel vermenigvuldigen. In de afgelopen jaren is de soort opgerukt vanuit het zuiden van Nederland naar Noord-Holland: in 2026 is het eerste nest in Den Helder ontdekt.

Een Aziatische hoornaar op een bijenkast. Bron AFP

Bedreiging voor de mens

Een enkele hoornaar hoeft geen groot gevaar te zijn. Een steek is pijnlijker dan die van een “gewone” wesp. Vaak volgt er zwelling, jeuk en wat pijn, maar niks ernstigs. De angel is uit de huid te verwijderen met een pincet en de zwelling kan gekoeld worden.

Aziatische hoornaars zijn wel zeer territoriaal. Een zwerm reageert uiterst fel als zijn nest in gevaar komt – bij een trilling in de buurt (tot op 3 meter ver) kunnen zij met honderden op vermeend gevaar afkomen. Ook kan een te zwaar nest uit zichzelf of door de wind vallen, wat de beestjes agressief maakt naar de nabije omgeving.

Wanneer hoornaars aanvallen richten zij vooral op het gezicht en de ogen van een slachtoffer. Ook kunnen zij steken met irriterende vloeistof die, in het geval van allergie, dodelijk kan zijn voor mens en dier. De zwerm gaat net zo lang door met steken totdat het doelwit is uitgeschakeld. Probeer daarom nooit een groot nest zelfstandig te verwijderen zonder de juiste kennis en bestrijdingsmiddelen. Bel hiervoor de gemeente of een professioneel bestrijdingsbedrijf of meld het met een foto op ww.waarneming.nl/vespa-velutina.

Hoe ziet een Aziatische hoornaar eruit?

Hoe herken je een Aziatische hoornaar? Deze wespensoort is groter dan de bekende limonadewesp maar kleiner dan de Europese hoornaar. Het beestje is ongeveer tussen de twee en drie centimeter lang. De Aziatische hoornaar wordt ook wel de geelpoothoornaar genoemd, vanwege de gele “sokjes” aan het einde van de poten. Daarnaast heeft hij een zwarte kop en romp en bruine strepen op het achterlijf, in tegenstelling tot de Europese hoornaar: die heeft een roodbruin lijf en rode poten.

Vergelijking tussen de normale wesp en de Aziatische en Europese hoornaar.  © Illustratie Imkers Nederland

Ook is de nestomgeving anders. Europese hoornaars bouwen hun nesten vooral in bosrijke gebieden, aan de binnenkant van bomen. Aziatische hoornaars vestigen zich in het voorjaar in menselijke bouwwerken, zoals vogelhuizen, onder dakranden en in schuurtjes. Bij de bouw van hun tweede nest in de zomer en het najaar zoeken ze het vaak hogerop en bouwen ze ronde of peervormige nesten ter grootte van skippyballen in hoge bomen.

Een hoornaarsnest is lichtbruin en het materiaal lijkt op een mix van kurk en papier. © Foto Nick Maarsen

Aziatische hoornaar bestrijding

De bestrijding van de geelpoothoornaar is afhankelijk van het seizoen: wanneer de temperatuur meerdere dagen en nachten boven de 12°C is, vliegen de koninginnen uit om een eerste nest te bouwen. Op dat moment zijn ze alleen en kwetsbaar. Ze kunnen dan gevangen worden en in een vriezer worden doodgevroren zonder gevaar. Dit voorkomt dat er een nest en kolonie ontstaat.

Richting de zomer en het najaar, naarmate het volk zich verder uitbreidt, bouwen ze een secundair nest, vaak op een hogere plek. Dit nest wordt agressief verdedigd en kan duizenden wespen bevatten. Het wordt dan ook sterk afgeraden om zonder hulp van een professionele bestrijdingsdienst een zomernest aan te pakken.

Vanaf september worden er nieuwe koninginnen gemaakt die het daaropvolgende jaar een eigen nest voortzetten. Wanneer de temperatuur naar het vriespunt veranderd, gaan de nieuwe koninginnen in winterslaap en gaat de bestaande kolonie dood.

Stofzuiger voor de Aziatische hoornaar

Het inzetten van een stofzuiger voor de Aziatische hoornaar zorgt ervoor dat het verwijderen van wespen uit bomen en de natuur op een natuurlijke manier gebeurt. De bestrijding van de geelpoothoornaar middels een hoornaar-stofzuiger zorgt ervoor dat wespen uit hun nesten opgezogen worden, waardoor deze zo min mogelijk in de aanval kunnen gaan. De wespen kunnen in een opvangzak worden opgevangen om daarna in een grote vriezer dood te worden gevroren.

Om een hoornaarnest succesvol op te zuigen is het van belang dat de stofzuiger een HEPA H14 filter bezit. Hier kunnen de wespen niet doorheen prikken waardoor ze gevangen blijven. Ook is een overhead-accessoire set hard nodig om de hoogte van een nest te bereiken zonder er direct naast te staan. Dit kan wel 35 meter hoog zijn. Atimo verkoopt deze speciale stofzuigers, samen met de benodigde accessoires en opvangzakken. Bekijk de hoornaar stofzuiger hier.

Met een hoornaarstofzuiger en overhead accessoires kan een hoornaarnest gemakkelijk worden leeggezogen

Bronnen die gebruikt zijn bij het schrijven van deze tekst:

Noordhollands dagblad, Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit, bijenhouders.nl, Rode kruis, waarneming.nl

Registreer om meer te lezen …